UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Cumalıkızık'ta uygulanacak uluslararası proje, kültürel mirasın korunmasını yerel halkın yaşam kalitesi ve psikolojik iyilik haliyle birlikte ele alacak. Proje kapsamında gönüllüler, köyde saha çalışmaları yaparak sürdürülebilir miras yönetimine katkı sunacak.
Cumalıkızık, UNESCO Dünya Mirası Gönüllüleri (World Heritage Volunteers-WHV) 2026 Programı'na kabul edilen yeni bir uluslararası projeye ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. "Dünya Kültürel Mirasının Sürdürülebilirliğinde Yerel Toplumun Psikolojik İyilik Hali: Cumalıkızık Köyü Örneği" başlıklı proje, 1 Temmuz-10 Ağustos 2026 tarihleri arasında gerçekleştirilecek.
UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan "Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğu'nun Doğuşu" alanında yürütülecek proje, kültürel mirasın korunmasında yalnızca tarihi yapıların değil, bu alanlarda yaşayan insanların yaşam kalitesinin de önemli olduğunu ortaya koymayı hedefliyor.
Proje kapsamında Cumalıkızık'ta ekoturizmin uzun yıllardır köyde yaşayan sakinler üzerindeki etkileri araştırılacak. Yerel halkın iyi oluş hali, mahremiyet algısı, iş-yaşam dengesi, stres düzeyi ve günlük yaşam deneyimleri gibi konular detaylı şekilde incelenecek. Çalışmada köy sakinlerinin görüş ve deneyimleri merkeze alınarak kültürel mirasın sürdürülebilirliği ile toplumsal refah arasındaki ilişki değerlendirilecek.
Farklı ülkelerden gelecek gönüllüler ise Bursa ve Cumalıkızık'ta düzenlenecek şehir ve müze gezileri, saha gözlemleri, görüşmeler ve odak grup çalışmalarıyla toplum odaklı koruma yaklaşımlarını yerinde deneyimleme fırsatı bulacak.
Projede ayrıca geleneksel dokuma ve ahşap işçiliği çalışmaları, köy logosunun belirlenmesi, ziyaretçi yoğunluğunun ölçülmesi, anketlerle köy halkının beklentilerinin tespit edilmesi, yönlendirme tabelalarının hazırlanması ve kültürel açıdan duyarlı ziyaretçi davranış rehberinin oluşturulması gibi uygulamalı faaliyetler gerçekleştirilecek.
Çalışma; İş, Örgüt ve Endüstri Psikologları Derneği, Bursa UNESCO Derneği, UNESCO Bursa Alan Yönetim Birimi ve Cumalıkızık Köyü Kadın Eğitim, Dayanışma ve Kalkınma Derneği iş birliğiyle yürütülecek.
"Mirası Yaşatan İnsanlar da Korunmalıdır"
Bursa UNESCO Derneği Başkanı İlker Özaslan, projenin kültürel mirasın sürdürülebilirliğini yerel toplumun yaşam kalitesiyle birlikte ele alması açısından öncü bir çalışma olduğunu belirtti. Başkan Özaslan açıklamasında, “Bursa ve Cumalıkızık’ın UNESCO Dünya Mirası kimliği yalnızca tarihî yapıları ve özgün mimarisiyle değil, bu mirası yaşatan insanlarıyla da anlam kazanmaktadır. Dünya Mirası Gönüllüleri 2026 Programı kapsamında kabul edilen bu proje, kültürel mirasın sürdürülebilirliğini yerel toplumun yaşam kalitesi ve psikolojik iyilik hali ile birlikte ele alması bakımından son derece değerli ve öncü bir çalışmadır. Cumalıkızık’ta gerçekleştirilecek çalışmaların, Dünya Mirası alanlarında insan odaklı koruma anlayışına katkı sağlayacağına, genç gönüllüler ile yerel halk arasında güçlü bağlar kurulmasına vesile olacağına inanıyoruz. Bursa’nın uluslararası kültürel miras çalışmalarındaki görünürlüğünü artıracak bu projede yer almaktan memnuniyet duyuyoruz.” ifadelerini kullandı
Uluslararası düzeyde dikkat çeken proje, kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasında yerel toplumun aktif rolünü güçlendirmeyi ve Cumalıkızık'ın sürdürülebilir yönetimine katkı sunmayı amaçlıyor.