
Antalya’nın Akseki ilçesinde, halk arasında “göbek” olarak bilinen kuzugöbeği mantarı sezonu başladı. Toros Dağları’nın yüksek kesimlerinde yetişen ve nadir bulunmasıyla dikkat çeken kuzugöbeği, bölge halkı için önemli bir gelir kaynağı olmayı sürdürüyor. Taze kuzugöbeğinin kilogramı ise yaklaşık 1500 liradan alıcı buluyor.
Her yıl nisan ayının ilk haftalarında başlayan sezon, bu yıl bahar yağmurlarının etkisiyle erken açıldı. Yağışların devam etmesi halinde hasadın mayıs ayı sonuna kadar sürmesi bekleniyor. İlçede özellikle sedir ve ladin ağaçlarının bulunduğu nemli ve yüksek rakımlı alanlar, kuzugöbeğinin en yoğun görüldüğü bölgeler arasında yer alıyor.
“7’den 70’e herkes dağlarda”
Sezonun başlamasıyla birlikte Aksekililer sabahın erken saatlerinde dağlara çıkıyor. Çoluk çocuk, genç yaşlı demeden herkesin katıldığı toplama mesaisi, ilçede günlük hayatın temposunu değiştiriyor. Toplayıcıların gün içinde ortalama 1 ila 5 kilogram arasında ürün bulabildiği ifade ediliyor.
“40 yıldır topluyorum”
Yaklaşık 40 yıldır kuzugöbeği toplayan 52 yaşındaki Fatma Kara, sezonun heyecanını şu sözlerle anlattı: “Bu mantarın zamanı gelince sabah erkenden eşim ve çocuklarımla birlikte dağlara çıkarız. Karış karış gezeriz. Bazen 1 kilo, bazen 5-6 kilo bulduğumuz olur. İlk çıktığında kilosu 4 bin liraydı, şimdi 1500 liraya düştü.”
“Akseki’nin kuzugöbeği daha lezzetli”
Toros Dağları’nın 1000 ila 1800 metre rakımları arasında yetişen kuzugöbeğinin daha etli ve aromatik olduğunu belirten Kara, sahil kesimlerinde yetişen türlere göre belirgin bir tat farkı bulunduğunu söyledi.
Her gün dağlara çıkan Mehmet Kara ise kuzugöbeğinin belirli koşullarda yetiştiğine dikkat çekerek, “Her yerde çıkmaz. Güneş gören, karlı, sedir ve ladin ağaçlarının bulunduğu bölgelerde yetişir. Toplaması da oldukça zahmetlidir; sabahtan akşama kadar ağaç diplerini gezmek gerekir” dedi.
Kışlık erzak da hazırlanıyor
Toplanan mantarların bir kısmı satılarak gelir elde edilirken, bir kısmı kurutularak kış ayları için saklanıyor. Yöre halkı, kurutulmuş kuzugöbeğini özellikle etli yemeklerde ve nohutla birlikte tüketiyor.
“Kuzugöbeği toplamak bir tutku”
Kuzugöbeği toplamanın kendileri için bir alışkanlık haline geldiğini belirten Kara, “Evde otursak aklımız dağda kalır. Bir tane bile bulsak çocuklar gibi seviniriz. Bazen bulamayınca üzülürüz ama yine de vazgeçemeyiz” ifadelerini kullandı.
Kısa süren ancak yoğun geçen kuzugöbeği sezonu, Akseki’de hem ekonomik hem de kültürel değerini korumaya devam ediyor.