13 Ekim'de tarihte neler yaşandı? Kristof Kolomb'un Bahamalar'a ulaşmasından Kars Antlaşması'na, Ankara'nın başkent ilan edilmesinden Turgut Özal'ın doğumuna kadar yaşanan önemli olayları derledik.
Tarih boyunca 13 Ekim, siyasi kararların, bilimsel gelişmelerin ve kültür dünyasında iz bırakan isimlerin öne çıktığı günlerden biri oldu. Türkiye'nin yakın tarihinde önemli bir yere sahip olan Ankara'nın başkent olması kararı da 13 Ekim 1923'te alındı. İşte 13 Ekim tarihinde yaşananlar, doğan ve hayatını kaybeden tanınmış isimler…
13 Ekim Tarihte Bugün: Önemli Olaylar
54: Neron, Roma İmparatorluğu tahtına oturdu.
1492: Kristof Kolomb, Bahamalar'daki Guanahani Adası'na ulaştı ve adaya San Salvador adını verdi.
1773: Fransız astronom Charles Messier, Girdap Gökadası'nı keşfetti.
1775: Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetlerinin kuruluşuna giden süreçte önemli bir adım atıldı.
1792: ABD'nin başkenti Washington'da bulunan Beyaz Saray'ın temeli atıldı.
1884: Greenwich Gözlemevi'nden geçen meridyen, başlangıç meridyeni olarak kabul edildi. Böylece uluslararası boylam ve zaman sisteminin belirlenmesinde önemli bir adım atıldı.
1886: Amerikalı eczacı John Stith Pemberton, Coca-Cola'nın formülünü geliştirdi.
1900: Sigmund Freud'un ünlü eseri Düşlerin Yorumu yayımlandı.
1918: Talat Paşa liderliğindeki İttihat ve Terakki Hükûmeti istifa etti.
1921: Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükûmeti ile Güney Kafkasya cumhuriyetleri arasında Kars Antlaşması imzalandı. Antlaşma, Türkiye'nin doğu sınırlarının belirlenmesi açısından önemli bir gelişme oldu.
1923: Ankara'nın Türkiye'nin hükûmet merkezi ve başkenti olması kararlaştırıldı. Cumhuriyetin ilanından önce alınan bu karar, yeni devletin yönetim merkezi açısından tarihî bir dönüm noktasıydı.
1943: İtalya, Nazi Almanyası'na savaş ilan etti.
1951: Günseli Başar, Cumhuriyet gazetesinin düzenlediği güzellik yarışmasında Türkiye Güzellik Kraliçesi seçildi.
1955: Türk keman sanatçısı Suna Kan, İtalya'da düzenlenen Viotti Keman Yarışması'nda birincilik elde etti.
1972: Uruguay Hava Kuvvetlerine ait bir uçak, And Dağları'nda düştü. Kazadan kurtulan yolcuların hayatta kalma mücadelesi daha sonra dünya çapında yankı uyandırdı.
1990: Lübnan'da 1975'ten beri devam eden iç savaşın sona ermesiyle ülke tarihinde yeni bir dönem başladı.
1995: Güreşçi Hamza Yerlikaya, Prag'da düzenlenen Dünya Güreş Şampiyonası'nda 82 kiloda dünya şampiyonu oldu.
2006: Muhammed Yunus ve Grameen Bank, yoksullukla mücadele ve mikrofinans çalışmaları nedeniyle Nobel Barış Ödülü'ne layık görüldü.
2010: Şili'de madende mahsur kalan 33 işçi, 69 gün süren kurtarma çalışmasının ardından sağ olarak yeryüzüne çıkarıldı.
13 Ekim'de Kimler Doğdu?
13 Ekim, siyaset, edebiyat, müzik, spor ve sanat dünyasından birçok tanınmış ismin doğum günü olarak da kayıtlara geçti.
1925 – Margaret Thatcher: Birleşik Krallık'ın eski başbakanı ve ülke siyasetinin önemli isimlerinden biri.
1927 – Turgut Özal: Türkiye Cumhuriyeti'nin 8. Cumhurbaşkanı.
1934 – Nana Mouskouri: Yunan şarkıcı, uluslararası müzik dünyasının tanınmış sanatçılarından biri.
1941 – Emre Kongar: Türk sosyolog, akademisyen ve yazar.
1941 – Paul Simon: Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı.
1949 – Tarık Akan: Türk sinemasının unutulmaz oyuncularından biri.
1950 – Tamer Levent: Türk tiyatro oyuncusu, yönetmen ve yazar.
1971 – Sacha Baron Cohen: İngiliz oyuncu ve komedyen.
1977 – Antonio Di Natale: Eski İtalyan millî futbolcu.
1977 – Paul Pierce: Eski Amerikalı profesyonel basketbolcu.
1982 – Ian Thorpe: Avustralyalı yüzücü ve olimpiyat şampiyonu.
1986 – Sergio Pérez: Meksikalı Formula 1 pilotu.
1989 – Alexandria Ocasio-Cortez: Amerikalı siyasetçi.
1995 – Jimin: Güney Koreli şarkıcı ve BTS grubunun üyesi.
13 Ekim'de Kimler Hayatını Kaybetti?
13 Ekim, sanat ve düşünce dünyasından önemli isimlerin ölüm yıl dönümleriyle de hatırlanıyor.
54 – Claudius: Roma İmparatoru.
1815 – Joachim Murat: Fransız mareşal ve Napoli Kralı.
1945 – Milton S. Hershey: Amerikalı çikolata üreticisi ve iş insanı.
1971 – Ömer Nasuhi Bilmen: Türk din âlimi ve eski Diyanet İşleri Başkanı.
1973 – Cevat Şakir Kabaağaçlı: Halikarnas Balıkçısı adıyla tanınan Türk yazar.
1987 – Nilgün Marmara: Türk şair.
1991 – Adnan Ersöz: Eski Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarı ve emekli orgeneral.
1994 – Selim Turan: Türk ressam ve heykeltıraş.
2016 – Dario Fo: İtalyan oyun yazarı, tiyatro yönetmeni ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi.
2023 – Louise Glück: Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Amerikalı şair.
13 Ekim'in Tarihteki Önemi
13 Ekim denildiğinde Türkiye açısından akla gelen en önemli gelişmelerden biri, Ankara'nın başkent olmasına ilişkin karardır. 1923 yılında alınan bu karar, Cumhuriyet'in ilanından önce yeni devletin idari merkezini belirledi.
Dünya tarihinde ise başlangıç meridyeninin kabul edilmesi, Kars Antlaşması'nın imzalanması ve Şili'deki madencilerin kurtarılması gibi farklı alanlarda iz bırakan olaylar 13 Ekim'in tarihsel önemini ortaya koyuyor.