Tarihin önemli dönüm noktalarından bazıları 8 Eylül'de yaşandı. Kanuni Sultan Süleyman dönemindeki Budin Kuşatması'ndan Türk ordusunun 1922'de Manisa'ya girişine, NASA'nın OSIRIS-REx görevinden II. Elizabeth'in ölümüne kadar pek çok gelişme 8 Eylül tarihinde kayıtlara geçti.
Tarihte bugün, geçmişten günümüze siyasi, askeri, bilimsel ve kültürel açıdan önemli gelişmelere sahne oldu.
TÜRK TARİHİNDE 8 EYLÜL
1529: Kanuni Sultan Süleyman'ın gerçekleştirdiği Budin Kuşatması sonucunda Budin fethedildi.
1609: Sultan I. Ahmed'in isteği üzerine Mimar Sedefkâr Mehmet Ağa tarafından Sultanahmet Külliyesi'nin inşasına başlandı. Külliye, yaklaşık 8 yıl sonra tamamlanarak hizmete açıldı.
1922: Türk Kurtuluş Savaşı'nın önemli günlerinden birinde Türk ordusu, Yunan işgali altındaki Manisa'ya girdi.
DÜNYA TARİHİNDE 8 EYLÜL
1504: Michelangelo'nun dünyaca ünlü Davut Heykeli, Floransa'da açıldı.
1636: Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Harvard Koleji kuruldu.
1664: Hollanda sömürgesi Yeni Amsterdam, İngilizlerin kontrolüne geçti. Kentin adı daha sonra New York olarak değiştirildi.
1888: İngiliz futbol liginde ilk maç oynandı. Aynı tarihte Isaac Peral'in geliştirdiği denizaltı da ilk kez test edildi.
1900: ABD'nin Teksas eyaletindeki Galveston şehrini vuran şiddetli kasırgada yaklaşık 8 bin kişi hayatını kaybetti.
1926: Almanya'nın Milletler Cemiyeti'ne katılmasına izin verildi.
1941: II. Dünya Savaşı sırasında Leningrad'ın son kara bağlantısının kesilmesiyle 872 gün sürecek Leningrad Kuşatması başladı.
1944: Londra, ilk kez Almanya tarafından fırlatılan V-2 roketiyle vuruldu.
1951: San Francisco Barış Antlaşması, 48 Birleşmiş Milletler üyesi ile Japonya arasında imzalandı.
1966: Amerikan bilimkurgu dizisi Star Trek, ilk bölümüyle televizyon ekranlarında izleyiciyle buluştu.
1991: Kuzey Makedonya bağımsızlığını ilan etti.
2016: NASA'nın ilk asteroit örnek iade görevi OSIRIS-REx uzaya gönderildi. Uzay aracı, 101955 Bennu asteroidinden örnek topladı ve bu örnekleri 2023'te Dünya'ya ulaştırdı.
8 EYLÜL'DE DOĞANLAR
8 Eylül, sanat, bilim, siyaset ve edebiyat dünyasından çok sayıda önemli ismin doğum gününe de sahne oluyor.
Osmanlı padişahlarından IV. Mustafa, 1779'da doğdu.
Türk hekim ve siyasetçi, Türkiye Cumhuriyeti'nin 4. Başbakanı ve ilk Sağlık Bakanı Refik Saydam, 1881'de dünyaya geldi.
Türk doktor, akademisyen ve biyokimyager, Nobel Kimya Ödülü sahibi Aziz Sancar, 1946'da doğdu.
Aynı yıl Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu Halil Ergün de dünyaya geldi.
8 Eylül doğumlular arasında İngiliz Kralı I. Richard (Aslan Yürekli Richard), Fransız şair Frédéric Mistral, Çek besteci Antonín Dvořák, Amerikalı aktör ve komedyen Peter Sellers ile Türk akademisyen ve hekim Mustafa Yurtkuran da bulunuyor.
8 EYLÜL'DE HAYATINI KAYBEDENLER
8 Eylül tarihinde tarihe geçen çok sayıda isim de yaşamını yitirdi.
780: Bizans İmparatoru IV. Leon hayatını kaybetti.
1134: Aragon ve Navarra Kralı I. Alfonso öldü.
1811: Prusyalı zoolog ve botanikçi Peter Simon Pallas hayatını kaybetti.
1814: Avusturya Arşidüşesi ve Napoli Kraliçesi Maria Karolina öldü.
Yakın tarihte ise 8 Eylül, İngiltere tarihinin en uzun süre tahtta kalan hükümdarlarından II. Elizabeth'in hayatını kaybettiği tarih olarak kayıtlara geçti. Kraliçe II. Elizabeth, 2022 yılında 96 yaşında yaşamını yitirdi.
2024'te Türk basketbolcu İlkan Karaman, 2025'te ise Türk bürokrat, siyasetçi ve akademisyen Agah Oktay Güner 8 Eylül'de hayatını kaybeden isimler arasında yer aldı.
8 EYLÜL'ÜN ÖZEL GÜNLERİ
8 Eylül aynı zamanda Uluslararası Okuryazarlık Günü ve Dünya Fizyoterapistler Günü olarak kutlanıyor.
Tarihin farklı dönemlerinden siyasi gelişmelerin, savaşların, bilimsel keşiflerin ve kültürel olayların yaşandığı 8 Eylül, hem Türkiye hem de dünya tarihi açısından önemli bir gün olarak öne çıkıyor.